MODELBOUW DOOR

                ALBERTSCHOLTHEIS

                            M O D E L B O U W A B C

A

Airbrush: het spuiten van bijv een model met een luchtspuit.

Airfix: Oude Britse fabrikant van vliegtuig-,scheeps-,trein-  en automodellen, maar ook van OO- figuurtjes         ( o.a. historische-)

Acrylaatkit: Kit op waterbasis ( watervast en rubberachtig na opdrogen.) Kit om met mallen ( van vloeibaar rubber gemaakt) reliëfs aan te brengen ( bakstenen, dakpannen, etc.)

Aftermarketsets: een verzamelnaam voor PE-sets, resinsets en decalsets, dit alles om een standaard model te verfraaien, verbeteren, ombouwen of te detailleren.

B

Brouwen of Modelbrouwen: het bouwen van een modelbouwkit, bij voorkeur naast de bouwbeschrijving je eigen inbreng er aan geven ten einde het resultaat te verfraaien.

C

Chippen: simuleren verfbeschadigingen.

Clearparts: de doorzichtige onderdelen die bij veel bouwdozen zit, voor bijvoorbeeld ramen en lampjes.

Contactlijm: lijm die op de twee te lijmen onderdelen aangebracht moet worden, even moet drogen en dan stevig op elkaar gedrukt moet worden.( Bisonkit, Pattex) Geschikt om modelfiguurtjes vast te lijmen ( met de transparante versie) waardoor ze bij aanraking niet loslaten door de flexibele eigenschap van de gedroogde lijm.

Conversie: een bestaand model met onderdelen en scratch ombouwen tot een ander type.

D

Decals: de plakplaatjes die bij de meeste bouwpakketten zitten inbegrepen. Meestal 'waterslides' die je in het water houdt om ze daarna van het papiertje op je model te schuiven.

Dispersielijm: witte ( transparant opdrogende) lijm op waterbasis. ( Ook in weerbestendige vorm). Bekend o.a. als houtlijm. In de modelbouw veel gebruikt bij strooisel en inbedden van railbeddingen ( strooisel of steenslag indruppelen met verdunde dispersielijm.)

Diorama: grondplaat die soms bij modellen gemaakt worden. Dit kan varieren van een eenvoudig parkeerplaatsje tot hele slagvelden. Diorama's worden vaak gescratched.

Drybrush: het zeer licht aanstrijken van opliggende details met een lichtere kleur dan de basiskleurpinwash: een wash die zeer lokaal wordt opgebracht voor schaduweffect.

Dryfitten: onderdelen zonder lijm tegen elkaar passen.

E

F

Faller: Duits fabrikant van scenerymodellen en een autobaan.

Filter: sterk verdunde wash gebruikt voor kleurnuances.

Freelance building:  Naar eigen inzicht en fantasie bouwen ( dus zonder bouwtekening of foto) Dit kan een model zijn ( gebouw of rijdend materieel of zelfs een fictieve spoorwegmaatschappij)

Flash: restproduct wat ontstaat door dat het plastic tussen de gietmallen wegvloeit. Het gevolg van de onnauwkeurigheid van een spuitmal.

Fotofilm: 'decal' welke is gemaakt van een foto negatief. Deze zijn zeer stug, zwart ingekleurd en deels doorschijnend. Wordt voornamelijk gebruikt om het instrumentenpaneel van bijv. een vliegtuig te simuleren.

G

Giethars: vloeibare polyester met toe te voegen verharder. Om in mallen te gieten of om waterpartijen te creëren. Vrijkomende dampen zijn gevaarlijk om in te ademen. Alternatief is het gebruik van jachtlak.

H

Hät:  Franse firma die historische figuurtjes ( OO schal) levert

Hold&Fold: ook wel Etchmate. Buiggereedschap voor PE.

Homie foto: een foto gemaakt van een model terwijl het omhoog wordt gehouden tegen de lucht, waardoor er een subrealistische beeld ontstaat van een vliegend model. Vaak ook nog geretoucheerd waarbij de hand, arm of steun verdwijnt. Genoemd naar Ron (Homeghost) die als eerste dit fenomeen introduceerde.

Hornby. Engelse oude modelspoorfirma met hoofdzakelijk O en OO modellen Ook eigenaar geweest van Meccano 

I

IJslands mos: Natuurproduct van spiknsachtige mossen. Doordrengt met glycerine blijft het veerkrachtig, gekleurd gebruikt als struiken.

Imex: fabrikant van historische figuurtjes

Interieurvlokken: Vlokken die je gebruikt om stoffering in interieuren te maken.  

Italeri: fabrikant van historische figuurtjes

J

K

Kitbashing: Modellen bouwen met behulp van onderdelen uit andere modelbouwdozen.

Koopspook: duiveltje op je schouder die je in modelbouwzaken overhaalt nog meer kits te kopen, dit terwijl je alleen maar kwam om een potje matzwart en een penseeltje 3/0.

L

Lima: De grootste modelspoorfabrikant van de twintigste eeuw met modellen uit de gehele wereld. Na het faillissement zijn verscheidene mallen overgenomen door de firma Hornby.

M

Märklin, oud Duits modelspoorfabrikant met modellen op HO,I en Z schaal. HO op wisselstroom met middenrail.

Masking / maskeren: oppervlaktes afdekken tegen ongewenst schilderen cq spuiten (met b.v. tape / friskfilm / parafilm).

Mertens: fabrikant van modelfiguurtjes.

Modelkannibalisme: onderdelen onttrekken uit afgebouwde modellen voor een nieuw project.

Multimediakits: bouwdozen waarin diverse materialen zitten, zoals plastic, resin en white metal.

Murphy: naar Capt. Edward Aloysius Murpy, de bedenker van de "wet van Murphy:"alles wat mis zou kunnen gaan, gaat ook een keer mis".

N

Noch: fabrikant van modelbouwmaterialen en onderdelen en van figuurtjes.

O

P

Panellines: de huid van voertuigen (tanks, vliegtuigen) bestaat vaak uit panelen. Eventueel met klinknagels samengevoegd. De ruimte / verdieping tussen deze panelen worden panellines genoemd.

P.E.: Photo-Etch, uit metaal ge-etste onderdelen ter verbetering van model.

Pigment: kleurstoffen in hele fijne poedervorm die zowel droog als nat aangebracht kunnen worden op een model om bijv stof, vuil, verkleuring na te bootsen.

Pinwash A: 10-15% (olie)verf verdund, om detail te accentueren (rond klinknagels, kieren, naden, moertjes, etc), sommige noemen dit ook voor het gemak inlijnen omdat er nog een pinwash methode is:
Pinwash B: washes op bepaalde plekken om kleur nuances te krijgen, stof te simuleren, etc. Van oudsher word dit ook wel een locale wash genoemd.

Piko: (Voormalig Oost-)Duits merk voor HO-gelijkstroommodeltreinen. Productie overgenomen van Gützold. Later ook modellen op schaal G.

Pola: fabrikant van modelhuizen.

Polystyreen: het bekende materiaal (kunststof) waar 95% van de modelbouwkits zijn van gemaakt.

Preiser: Duitse firma die modelfiguurtjes in verschillende schalen fabriceert.

Pre-shading: een vooraf schaduwwerking. Een model wordt geheel of gedeeltelijk in een donkere kleur gespoten, waarna de basiskleur niet geheel dekkend wordt opgebracht.

Punch&Die: gereedschappen om zeer kleine figuurtjes uit materiaal te ponsen.

Q

R

Rescribing: het opnieuw inkrassen van panellines.
Resin: giethars, gebruikt bij kits of aftermarketsets met kleine oplagen. Ook een populair materiaal om zelf onderdelen mee te dupliceren.
Resinsets: onderdelen van giethars, om bestaande kitonderdelen te vervangen. Zijn vaak veel beter gedetailleerd en kunnen, net als de andere sets een model aanmerkelijk doen verbeteren.

Revell: fabrikant van vliegtuig, scheeps, auto en treinmodellen, maar ook van (historische) figuurtjes.

Roco: Oostenrijks merk voor HO-gelijkstroomtreinen. Ook smalspoormodellen.

R.U.D.D.: recht uit de doos.

S

Scratchen ( scratchbuilding) : met allerhande materialen iets (uit niets) opbouwen.

Sealen: een beschermende (lak)laag aanbrengen om je model en decals te beschermen tegen lichtinvloeden, krassen etc.
Sludgewash: een wash op basis van zeepsop.

Strelets: Russische fabnrikant van historische figuurtjes
Sol: afgeleid van de productnaam 'Micro Sol', en staat voor Decal Softeners (weekmakers)
Sprue: gietraam met onderdelen uit een bouwdoos.

T

Triang: Engelse firma die OO-modeltreinen fabriceerde, later overgenomen door Hornby

Tuning: het verfraaien van een (auto)model.

U

V

Vollmer: fabrikant van modelhuizen, vooral industriële complexen.

W

Wash: een sterk verdund mengsel van 20% (olie)verf en 80% verdunner. dit wordt over het gehele voertuig toegepast.
Wheatering: verwering, diverse technieken om een veroudering te stimuleren.

X

Y

Z